Hukuki dayanak: Gebe ve emziren çalışanların çalışma koşullarını düzenleyen yönetmeliğe göre gebeliğini sağlık raporuyla belgeleyen işçi günde yedi buçuk saatten fazla çalıştırılamaz; işveren, risk değerlendirmesine göre gebe çalışanı sağlığına uygun işe geçirmek ya da çalışma koşullarını düzenlemekle yükümlüdür. Bu kurallara uyulmaması, İş Kanunu'nun 24. maddesinin (I-a) bendindeki işin işçinin sağlığı için tehlikeli olması ve (II-f) bendindeki çalışma şartlarının uygulanmaması hâllerine girer. İşçinin 24. maddeye dayanan haklı feshi, en az bir yıllık kıdemi varsa kıdem tazminatı hakkı doğurur (1475 sayılı Kanun m. 14). Haklı fesihte ihbar süresi beklenmez.
Bunun yanında iş sağlığı ve güvenliği mevzuatı, ciddi ve yakın tehlike karşısında çalışmaktan kaçınma hakkı da tanır. Fesih yerine önce işverenden yazılı olarak işinizin değiştirilmesini istemeniz de mümkündür; bu talep, ileride haklı feshinizi de güçlendirir.
Ne yapmalısınız:
- Gebelik raporunuzu ve işverene bildirdiğinizi gösteren belgeyi (e-posta, imzalı dilekçe) saklayın.
- Çalışma saatlerinizi gösteren giriş-çıkış kayıtları, vardiya çizelgeleri ve iş arkadaşlarınızın tanıklığı gibi delilleri şimdiden toplayın.
- Feshi, gerekçelerini açıkça yazdığınız bir noter ihtarnamesiyle yapın. Ahlak ve iyiniyet kurallarına aykırılığa dayanan fesihlerde kanunda altı iş günlük bir süre bulunduğundan gecikmeyin.
- Kıdem tazminatı ödenmezse iş mahkemesinde dava açmadan önce arabulucuya başvurmanız zorunludur.
- Doğum izni ve analık hâli ödeneği gibi haklarınızı da fesihten önce SGK ile birlikte değerlendirin.