Hukuki dayanak: Türk Medeni Kanunu'nun 496. maddesine göre altsoyu bulunmayan kişinin mirasçıları ana ve babasıdır; ikisi eşit pay alır. Mirasbırakandan önce ölmüş olan ana veya babanın yerini, halefiyet yoluyla kendi altsoyu alır. Babanızın başka bir evlilikten çocuğu varsa, o kardeş de babanızın payını sizinle eşit olarak paylaşır. Ana-baba tarafında hiç mirasçı kalmasaydı miras büyükanne ve büyükbabalara ve onların altsoyuna (amca, hala, dayı, teyze ve çocukları) geçerdi (TMK 497); hiç mirasçı bulunmazsa Devlete kalır (TMK 501).
Vasiyet: Mirasçı olarak ana veya babası bulunan kişi, saklı paylar dışındaki kısımda dilediği gibi vasiyette bulunabilir (TMK 505). Ana ve babadan her birinin saklı payı, yasal miras payının dörtte biridir (TMK 506). Annenizin yasal payı yarı olduğuna göre saklı payı mirasın sekizde biridir. Kardeşlerin ise 2007'den bu yana saklı payı yoktur. Bu nedenle ağabeyiniz vasiyetle mirasının sekizde yedisini istediği kişiye bırakabilir; anneniz de hayatta değilse mirasının tamamı üzerinde serbestçe tasarruf edebilir.
Emsal: Yargıtay 7. Hukuk Dairesi'nin 12.07.2023 tarihli, 2023/2198 E., 2023/3745 K. sayılı kararında yasal mirasçılığa ilişkin mevzuat aktarılırken Türk Medeni Kanunu'nun 496. maddesine şu sözlerle yer verilmiştir: "Altsoyu bulunmayan mirasbırakanın mirasçıları, ana ve babasıdır. Bunlar eşit olarak mirasçıdırlar. Mirasbırakandan önce ölmüş olan ana ve babanın yerlerini, her derecede halefiyet yoluyla kendi altsoyları alır." Buna göre babanızın payı siz kardeşlere geçer.
Ne yapmalısınız:
- Ağabeyiniz belirli bir paylaşım istiyorsa noterde resmî vasiyetname düzenletebilir ya da vasiyetnameyi baştan sona kendi el yazısıyla, yıl, ay ve gün yazarak ve imzalayarak hazırlayabilir (TMK 538).
- Mirasın borçları da mirasçılara geçer; borç fazlaysa mirasçılar ölümü öğrendikleri tarihten itibaren üç ay içinde mirası reddedebilir (TMK 606).
- Ölüm hâlinde mirasçılık belgesini noterden ya da sulh hukuk mahkemesinden alarak banka ve tapu işlemlerini yürütebilirsiniz.