Hukuki dayanak: Türk Medeni Kanunu'nun 327. maddesine göre çocuğun bakım ve eğitim giderleri ana ve baba tarafından karşılanır. 328. maddeye göre bu borç ergin olana kadar sürer; çocuk ergin olduğu hâlde eğitimi devam ediyorsa ana ve baba, kendilerinden beklenebilecek ölçüde eğitim bitene kadar bakmakla yükümlüdür. Üniversite sınavına hazırlanmanız ve kazanırsanız okumanız bu kapsamdadır; davayı artık kendiniz açarsınız ve nafaka dava tarihinden itibaren hükmedilir. Kanunun 364. maddesi de yardım etmediği takdirde yoksulluğa düşecek altsoya nafaka yükümlülüğü getirir. Geçmiş döneme gelince: Boşanma kararında iştirak nafakası bağlanmış ve ödenmemişse anneniz bu birikmiş nafakayı icra yoluyla isteyebilir; hiç bağlanmamışsa, Yargıtay annenin çocuk için tek başına yaptığı harcamaların bir kısmını babadan talep edebileceğini kabul etmektedir, ancak bu talep zamanaşımı ve ispat sorunlarıyla sınırlıdır.
Ceza boyutu: Türk Ceza Kanunu'nun 233. maddesi, aile hukukundan doğan bakım ve destek yükümlülüğünü yerine getirmeyen kişiyi şikâyet üzerine cezalandırır. Bu yol geçmişi telafi etmez ama babanızı yükümlülüklerini yerine getirmeye zorlayabilir.
Ne yapmalısınız:
- Boşanma kararını ve varsa nafaka hükmünü UYAP Vatandaş üzerinden temin edin; ödenmemiş nafaka varsa icra takibi başlatılabilir.
- Eğitim durumunuzu gösteren belgelerle (kurs kaydı, sınav başvurusu, sonra öğrenci belgesi) aile mahkemesinde yardım nafakası davası açın; babanızın gelir durumu mahkemece araştırılır.
- Anneniz için harcama belgeleri ve tanıklarla bir dosya hazırlayın; bir avukatla talebin zamanaşımı bakımından hangi dönemi kapsayabileceğini değerlendirin.
Manevi tazminat için ilgisizliğin ötesinde hakaret, tehdit ya da benzeri bir saldırı gerekir; aksi hâlde bu talep çoğunlukla reddedilmektedir. Enerjinizi yardım nafakasına yöneltmeniz daha sonuç alıcı olur.