Süreç nasıl işler: Türk Medeni Kanunu, durumun değişmesi hâlinde hâkimin velayet düzenlemesini yeniden yapabileceğini öngörür. Dava, çocuğun yerleşim yerindeki aile mahkemesinde açılır. Babanın velayeti üstlenmeye istekli olduğunu dilekçeyle ya da duruşmada bildirmesi, sürecin anlaşmalı ilerlemesini sağlar. Mahkeme pedagog ve sosyal çalışmacıdan oluşan uzmanlara sosyal inceleme raporu hazırlatır ve 12 yaşındaki çocuğunuzu dinler.
Çocuğun görüşü: İdrak çağındaki bir çocuğun görüşü bu davalarda belirleyici önem taşır. Yargıtay 2. Hukuk Dairesi'nin 20.01.2025 tarihli, 2024/3790 E., 2025/421 K. sayılı kararında, idrak çağındaki çocukların görüşünün alınması gerektiği vurgulanırken "Çocukların üstün yararı gerektirdiği takdirde, görüşlerinin aksine karar verilmesi mümkündür." denilmiştir. Yani çocuğunuzun ne istediği dikkate alınır ama tek ölçüt değildir.
Yabancı uyruklu baba: Çocuk Türkiye'de yaşıyorsa Türk mahkemeleri yetkilidir ve Türk hukuku uygulanır. Babanın Türkiye'de mi yoksa yurt dışında mı yaşadığı önemlidir. Çocuğun yurt dışına götürülecek olması mahkemenin özellikle inceleyeceği bir husustur; okul, dil ve sosyal çevre değişikliği çocuğun yararı açısından değerlendirilir.
Bilmeniz gerekenler:
- Velayet babaya geçerse çocuğa iştirak nafakası ödeme yükümlülüğü size geçebilir.
- Çocukla kişisel ilişkiniz devam eder; mahkeme sizin için de görüşme günleri belirler.
- Velayetin değişmesi, annelik bağını ya da miras gibi hakları ortadan kaldırmaz.
Bu kararın çocuğunuz üzerindeki etkisini azaltmak için onunla süreci açıkça konuşmanızı ve mümkünse bir çocuk psikoloğundan destek almanızı öneririm.