Düzenleme ortaklık payı: 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 18. maddesine göre belediye, düzenlemeye giren arsalardan yol, meydan, park, otopark, çocuk bahçesi, yeşil alan, ibadet yeri ve karakol gibi umumi hizmetler için pay kesebilir. Bu kesinti bedelsizdir; çünkü düzenleme sonucunda kalan arsanın imarlı hâle gelerek değer kazandığı kabul edilir. Daha önce aynı yerden pay alınmışsa bu da hesaba katılmalıdır.
Bedel ödenmesi gereken hâller: Anayasa'nın 46. maddesine göre kamulaştırma bedeli kural olarak nakden ve peşin ödenir. Belediye pay oranını aşan bir alanı alıyorsa ya da kamulaştırma yapmadan arsanıza fiilen yol açıp kullanmaya başlamışsa, "kamulaştırmasız el atma" nedeniyle bedel davası açabilirsiniz. Arsanın planda kamu alanına ayrılıp yıllarca kamulaştırılmadan bekletilmesi de mülkiyet hakkını kısıtlar ve belirli koşullarla bedel ya da tazminat talebine konu olabilir.
Ne yapmalısınız:
- Belediyeden parselasyon planını ve dağıtım cetvelini isteyin; arsanızdan kesilen oranın %45'i aşıp aşmadığını ve yeni parselinizin yerini kontrol edin.
- Parselasyon planı askıya çıkarıldığında itiraz edin. Plana karşı, askı süresinin bitiminden itibaren 60 gün içinde idare mahkemesinde iptal davası açılabilir. Bu süre kaçırılırsa itiraz imkânı ciddi biçimde daralır.
- Arsanıza plan uygulanmadan fiilen el konulduysa, tapu kaydı ve fotoğraflarla durumu belgeleyin; bu durumda bedel davası adli yargıda açılır.
Hangi yolun uygun olduğu, uygulamanın türüne ve tarihlere göre değişir. Plan ve cetveli bir avukata ya da harita mühendisine inceletmeniz ilk ve en önemli adımdır.
İcra, ceza, kira, aile, ticaret ve bilişim hukuku alanlarında soru-cevap içerikleri hazırlayan doğrulanmış hukukçu profilidir.