İçeriğe geç
Gezinti
Hesap
Soru sor
Metin boyutu
Genişlik
Renk
Ana Sayfa › Emsal Kararlar › Karar özeti

Yargıtay 2. HD. 2024/5797 E. 2024/10388 K. 24.12.2024 T.

Uyuşmazlık

Düğünde eşlere takılan veya verilen ekonomik değerlerin aidiyeti hangi paylaşım sırasına göre belirlenir? Cinsiyete özgü takılar ile takı sandığı veya torbasına konulan değerler kime aittir? Ziynetlerin varlığı, kadında bulunmadığı ve geri verildiği hususlarında ispat yükü kimdedir? Erkeğe takılan çeyrek altınlar kadının alacağına dahil edilebilir mi? Taleple bağlılık ilkesi ve reddedilen alacağın temyiz kesinlik sınırı nasıl uygulanır? Güncel değer üzerinden hesaplama yapılmamasına ve kabul edilen diğer ziynetlere yönelik temyiz itirazları yerinde midir?

Olayın özeti

Kadın, düğünde takılan ziynetlerin iadesini istemiş; ilk derece mahkemesi yalnız 22 çeyrek altın, Bölge Adliye Mahkemesi ise bunlarla birlikte bilezikler yönünden kısmen kabul kararı vermiştir. Bilirkişi raporunda çeyrek altınların 12 adedinin kadına, 10 adedinin erkeğe takıldığı belirlenmiş; çeyrek altınların beyaz eşya alımında kullanıldığı ve bileziklerin erkek tarafından geri verilmek üzere alındığı kabul edilmiştir.

Mahkemenin değerlendirmesi

1) Düğün takılarının aidiyet sırası: Daire, aksine anlaşma veya örf ve âdet bulunmadıkça düğünde verilen her şeyin kadına ait sayıldığı önceki içtihadını değiştirmiştir: Önce paylaşım anlaşması, anlaşma yoksa varlığı iddia ve ispat edilen yerel örf ve âdet uygulanır; bunlar yoksa ekonomik değerler kural olarak takılan veya verilen eşe aittir. Karşı cinse özgü takı o cinse verilmiş sayılır; özgülük çekişmeliyse gerektiğinde bilirkişi incelemesi yapılır ve her iki cinse özgü olduğu belirlenen takı, takılan veya verilen eşe ait olur.

2) Takı sandığındaki değerlerin aidiyeti: Takı sandığına veya torbasına konulan ekonomik değer, kadına ya da erkeğe özgüyse o cinse verilmiş sayılır. Her iki cinse özgü olduğu belirlenen değer ise ortak kabul edilmelidir.

3) Kişisel kullanım eşyasının niteliği: Yalnızca eşlerden birinin kişisel kullanımına yarayan giyim eşyası, mücevher, saat ve takılar gibi eşyalar, TMK 220 kapsamında o eşin kişisel malıdır. Kararda kişisel mal düzenlemesi, düğün takılarının aidiyetine ilişkin değerlendirmeye esas alınmıştır.

4) Ziynet alacağında ispat yükü: Hayatın olağan akışına aykırı durumu ve belirli bir malın kendisine ait olduğunu ileri süren kişi iddiasını ispatlamalıdır. Kadına özgü ziynetlerin olağan olarak kadın eşin himayesinde bulunması nedeniyle, aksini ileri süren kadın, dava konusu altınların varlığını ve kendisinde olmadığını şüpheye yer vermeyecek biçimde kanıtlamalıdır.

5) İade ve rızanın ispatı: Somut olayda erkeğin kabulüyle çeyrek altınların beyaz eşya alımında kullanıldığı, tanık beyanlarıyla da bileziklerin geri verilmek üzere kadından alındığı sabittir. Erkek, ziynetleri geri verdiğini veya kadının oluşan duruma rıza gösterdiğini kanıtlayamadığından, bilezikler bakımından kabul kararı yerinde bulunmuş; çeyrek altınlarda ise kadına takılan 12 adet ile erkeğe takılan 10 adet ayrılarak yalnız 12 adet çeyrek altın ve bilezikler yönünden kısmen kabul gerektiği belirtilmiştir.

6) Taleple bağlılık ilkesi: Hâkim tarafların talep sonuçlarıyla bağlıdır; istenenden fazlasına veya başka bir şeye karar veremez. Duruma göre talep sonucundan daha azına karar verebilir.

7) Reddedilen alacakta temyiz kesinliği: Kadının temyize getirdiği reddedilen ziynet alacağının, Bölge Adliye Mahkemesi karar tarihindeki kurla hesaplanan toplamı aynı tarihte geçerli 378.290,00 TL temyiz kesinlik sınırının altında kaldığından, bu kısma ilişkin temyiz dilekçesi miktardan reddedilmiştir.

8) Diğer temyiz itirazlarının reddi: Daire, temyiz olunan kararın gerekçeleri ile dosya kapsamını esas alarak, kadının esastan incelenen diğer itirazlarını ve erkeğin bozma kapsamı dışında kalan itirazlarını yerinde bulmamıştır. Bu kapsamda kadının hesaplamanın güncel değer üzerinden yapılmamasına ilişkin itirazı da reddedilmiş; bu hesaplama konusunda ayrıca özel bir gerekçe açıklanmamıştır.

Sonuç

Kadının reddedilen ziynet alacağına ilişkin temyiz dilekçesi kesinlik sınırının altında kalması nedeniyle miktardan reddedilmiştir. Erkeğe takılan 10 çeyrek altının da kadına ait sayılması hatalı bulunarak Bölge Adliye Mahkemesi kararı erkek yararına bozulmuş; yalnız kadına takılan 12 çeyrek altın ile bilezikler yönünden kısmen kabul kararı verilmesi gerektiği belirtilmiştir. Tarafların diğer temyiz itirazları reddedilmiş, temyiz giderinin hükümde belirtilen temyiz edene yükletilmesine, peşin temyiz harcının istek hâlinde hükümde belirtilen temyiz edene iadesine ve dosyanın Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine oy birliğiyle karar verilmiştir.

Kararda değinilen mevzuat

  • HMK 362
  • HMK 190
  • HMK 26/1
  • TMK 220
  • TMK 222/1
  • TMK 6

Kaynak ve kullanım

Kararın tam metnini ayrı sekmede okuyabilirsiniz. Kaynak: Yargıtay resmî karar arama.

Karar, kendi uyuşmazlığı ve karar tarihindeki değerlendirmesiyle okunmalıdır. Sonraki mevzuat ve içtihat değişikliklerini, somut olayın koşullarını ve varsa karşı oyu ayrıca değerlendirin.

Benzer kararlar

Diğer yayımlanmış kararlar