Uyuşmazlık
Satım sözleşmesi uyarınca avans olarak verildiği iddia edilen çekin borçtan ari olarak verildiğini ispat yükünün kimde olduğu ve davalının çekin şirket yetkilisinin şahsi borcu için verildiği yönündeki savunmasının vasıflı ikrar teşkil edip etmediği.
Olayın özeti
Davacı, teslim edilecek kapılar karşılığı avans olarak davalıya çek verdiğini ancak imalat ve teslimin gerçekleşmediğini ileri sürerek çek bedelinin tahsilini istemiştir. Davalı ise çekin davacı şirket yetkilisinin şahsi borcu için verildiğini savunmuştur. Yerel mahkeme davalı ticari defterlerinde kayıt olmaması gerekçesiyle sebepsiz zenginleşmeye dayanarak davayı kabul etmiştir.
Mahkemenin değerlendirmesi
1) Çekin Ödeme Aracı Olma Karinesi ve İspat Yükü: Çek bir ödeme vasıtası olup mevcut bir borcun tasfiyesi amacıyla verildiğine dair yasal karine mevcuttur; çekin borç dışında başka bir amaçla (avans vb.) verildiğini iddia eden taraf bunu kesin delillerle ispatlamakla yükümlüdür.
2) Vasıflı İkrar ve Bölünemezlik: Davalının çekin şahsi borcun tasfiyesi amacıyla verildiğini belirtmesi vasıflı ikrar olup bölünemez ve ikrar eden aleyhine delil oluşturmaz; iddia edenin çekin veriliş sebebini ispatlaması gerekir.
Sonuç
Çekin ödeme aracı olduğu yönündeki yasal karine ve vasıflı ikrarın bölünemezliği ilkesi gereğince ispat yükünün davacıda olduğu gözetilmeden eksik inceleme ile davanın kabulüne karar verilmesi hatalı görülerek hüküm bozulmuştur.
Kararda değinilen mevzuat
- 6762 sayılı TTK 692
- 818 sayılı BK 457
Kaynak ve kullanım
Kararın tam metnini ayrı sekmede okuyabilirsiniz. Kaynak: Yargıtay resmî karar arama.
Karar, kendi uyuşmazlığı ve karar tarihindeki değerlendirmesiyle okunmalıdır. Sonraki mevzuat ve içtihat değişikliklerini, somut olayın koşullarını ve varsa karşı oyu ayrıca değerlendirin.
Benzer kararlar
- Yargıtay HGK 2017/490 E. 2019/201 K. 21.02.2019 T.Eser sözleşmesinde süresinde itiraz edilmeyen ve tebliğ edilen faturanın tek başına işin ve malzemelerin teslim edildiğini ispata yetip yetmeyeceği ile…
- Yargıtay 6. HD. 2023/2249 E. 2024/4733 K. 10.12.2024 T.Davacı tarafın verilen kesin süreye rağmen ticari defterlerini ibraz etmekten kaçınması halinde, usulüne uygun tutulmuş davalı ticari defter kayıtlarının…
- Yargıtay HGK 2022/1076 E. 2023/494 K. 24.05.2023 T.Açıklamalı ve açıklamasız banka havaleleriyle borç para verildiği iddiasına dayalı itirazın iptali davasında ispat yükü kime aittir; havale dekontunda borç…
- Yargıtay 19. HD. 2018/4120 E. 2020/743 K. 02.06.2020 T.Yalnızca davalının ticari defterinde kayıtlı faturaya dayalı mal teslimi ve mahsup savunmasının ispatlanamaması ile itirazın iptali davasının reddi halinde…
- Yargıtay 13. HD. 2016/20676 E. 2018/7584 K. 03.07.2018 T.Yemin teklif edilen tarafın yemin metnine ilave yaparak beyanda bulunması halinde yemin beyanının bölünüp bölünemeyeceği, vasıflı ikrar niteliğindeki beyanın…