Soruşturmada tutuklanıp tahliye edilen kişi ilk duruşmada yeniden tutuklanabilir mi?

Hukuki dayanak: Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 101. maddesine göre kovuşturma evresinde sanığın tutuklanmasına savcının istemi üzerine veya kendiliğinden mahkeme karar verir. Bunun için 100. maddedeki şartlar aranır: kuvvetli suç şüphesini gösteren somut deliller, bir tutuklama nedeni (kaçma şüphesi ya da delil karartma, tanık ve mağdur üzerinde baskı girişimi) ve tedbirin verilmesi beklenen cezayla ölçülü olması. 101. maddenin ikinci fıkrası ayrıca, adli kontrolün neden yetersiz kalacağının somut olgularla gerekçelendirilmesini zorunlu kılar. Yeğeniniz bir kez tahliye edildiğine göre, yeniden tutuklama için mahkemenin o tarihten sonra ortaya çıkan yeni bir durum göstermesi gerekir. En sık görülen yeni durumlar şunlardır: adli kontrol yükümlülüğünün ihlali (112. madde, bu hâlde hemen tutuklama kararı verilebilir), duruşmaya mazeretsiz gelmemek, mağdura yaklaşmak, tanıklarla konuşmaya çalışmak ya da yeni bir suç şüphesi.

Emsal: Anayasa Mahkemesi, Doğan Fatih Sağdiç başvurusunda (B. No: 2021/40891, 20.03.2024) tahliye edilen kişinin aynı fiile dayanılarak, yeni ve yeterli delil olmaksızın tekrar tutuklanmasını kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının ihlali saymıştır. Yani tutukluluk konusunda "önce tahliye, sonra aynı gerekçeyle tutuklama" keyfi biçimde yapılamaz.

Ne yapmalısınız:

• Adli kontrol yükümlülüklerini (imza, yurt dışı yasağı vb.) eksiksiz yerine getirin; tek bir ihlal bile tutuklama sebebi olabilir.
• Her duruşmaya mutlaka katılın; mazeret olacaksa önceden belgeli dilekçe verin. Adres değişirse mahkemeye bildirin.
• Mağdur, şikâyetçi ve tanıklarla hiçbir şekilde iletişim kurmayın; sosyal medyada dava hakkında paylaşım yapmayın.
• Duruşmaya müdafi ile gidin; sorgu sırasında verilen tutarlı ve sakin savunma, mahkemenin "kaçma şüphesi yok" kanaatini güçlendirir.
• Buna rağmen tutuklama kararı verilirse, iki hafta içinde itiraz edilebilir (CMK 268) ve tutukluluk en geç otuz günde bir yeniden incelenir.

İlk duruşmadan önce dosyayı müdafi ile birlikte okuyup savunmayı hazırlamak, hem tutukluluk riskini hem de davanın sonucunu doğrudan etkileyen en önemli adımdır.