Hukuki dayanak: Türk Medeni Kanunu'nun 169. maddesine göre boşanma davası açılınca hâkim, dava süresince eşlerin barınması ve geçimi ile çocukların bakımına ilişkin geçici önlemleri kendiliğinden alır. Talebinizi ön inceleme duruşmasında ya da daha önce vereceğiniz bir dilekçeyle yapabilirsiniz. Tedbir nafakası kural olarak talep tarihinden, dava dilekçesinde istenmişse dava tarihinden itibaren başlar; bu yüzden talebi geciktirmeyin.
Eşin işsiz olması: Mahkemeler nafaka yükümlüsünün yalnızca o anki gelirine değil, çalışma gücüne ve kazanç imkânına da bakar. Sağlıklı ve çalışabilecek durumdaki bir kişinin işsiz kalması nafaka yükümlülüğünü kendiliğinden ortadan kaldırmaz; ancak bu durumda nafaka düşük bir miktarda belirlenebilir. Eşinizin kira geliri, birikimi, aracı, taşınmazı ya da aldığı tazminat gibi başka imkânları varsa bunlar da hesaba katılır.
Boşanmadan sonra: Boşanma kesinleşince tedbir nafakası sona erer. Boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek eş, kusuru daha ağır olmamak koşuluyla yoksulluk nafakası isteyebilir (TMK m. 175). Anayasa Mahkemesi bu maddedeki "süresiz olarak" ibaresini iptal etmiştir; iptal kararı 30.06.2027'de yürürlüğe girecektir. Yoksulluk nafakasının süresine ilişkin yeni bir yasal düzenleme yapılması beklenmektedir.
Ne yapmalısınız:
- Ön inceleme duruşmasından önce bir dilekçeyle tedbir nafakası talep edin ve aylık zorunlu giderlerinizi (kira, faturalar, sağlık, varsa çocukların ihtiyaçları) belgeleyin.
- Mahkemeden eşinizin tapu, araç, banka ve SGK kayıtlarının araştırılmasını isteyin; sosyal ve ekonomik durum araştırması da yapılacaktır.
- Avukatlık ücretini karşılayamıyorsanız mahkemeden adli yardım isteyebilir ya da bulunduğunuz yerdeki baronun adli yardım bürosuna başvurarak ücretsiz avukat talep edebilirsiniz.