Poliçe nedir?

Poliçe, düzenleyenin (keşidecinin) muhataba, belirli bir bedeli lehtara veya onun emrine ödemesi için kayıtsız ve şartsız bir ödeme talimatı (havale) verdiği kambiyo senedidir. Bonoda iki taraf bulunurken poliçede düzenleyen, muhatap ve lehtar olmak üzere üç taraf vardır. Günümüzde daha çok dış ticarette ve bankacılık işlemlerinde kullanılır.

Dayanak

Poliçe, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nda (TTK) ayrıntılı olarak düzenlenmiştir. Poliçeye ilişkin hükümler, kanunun yollamasıyla bonoya da büyük ölçüde uygulandığından kambiyo hukukunun temelini oluşturur.

Unsurları

• Senet metninde “poliçe” kelimesi,
• Belirli bir bedelin ödenmesi için kayıtsız ve şartsız havale,
• Ödeyecek kişinin (muhatabın) adı,
• Vade,
• Ödeme yeri,
• Lehtarın adı,
• Düzenleme tarihi ve yeri,
• Düzenleyenin imzası.

Kabul ve sorumluluk

Muhatap, poliçeyi kabul edinceye kadar senetten dolayı sorumlu değildir. Kabul, poliçe üzerine “kabul edilmiştir” veya benzeri bir ibare yazılıp imzalanmasıyla yapılır; muhatabın senedin ön yüzüne attığı yalın imza da kabul sayılır. Kabul eden muhatap asıl borçlu hâline gelir.

Düzenleyen, poliçenin kabulünü ve ödenmesini garanti eder. Kabulü garanti etmeyeceğini senede yazabilir; ancak ödemeyi garanti etmeyeceğine dair kayıt yazılmamış sayılır. Ciranta ve avalistler de hamile karşı müteselsilen sorumludur.

Vade türleri

Poliçe görüldüğünde, görüldükten belirli bir süre sonra, düzenleme gününden belirli bir süre sonra veya belirli bir günde ödenmek üzere düzenlenebilir. Başka türde vade gösterilmesi ya da birbirini izleyen birden çok vade belirlenmesi poliçeyi geçersiz kılar.

Süre

Kabul edene karşı poliçeden doğan istemler vadeden itibaren üç yılda zamanaşımına uğrar. Hamilin düzenleyen ve cirantalara başvurabilmesi ise kural olarak süresinde protesto çekilmesine bağlıdır.

Uygulamada dikkat edilecekler

• Poliçeyi kabul etmeden önce temel ilişkiyi ve bedeli kontrol edin; kabulden sonra asıl borçlu olursunuz.
• Ödenmeyen poliçede protesto sürelerini kaçırmayın.

İlgili kavramlar

• Kambiyo senedi
• Bono
• Çek
• Protesto
• Aval

Kaynaklar

1. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu, m. 671 vd.
2. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu, m. 749
3. 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu, m. 167 vd.