Evet, rehinle güvence altına alınmamış para alacağı için vade gelmeden ihtiyati haciz isteme imkânınız var. Ancak bunun için yalnızca ‘ödemeyeceğinden endişeliyim’ demek yetmez. İİK m.257 iki özel durumu kabul eder:
- Borçlunun belirli bir yerleşim yerinin bulunmaması.
- Borçtan kurtulmak amacıyla mallarını gizlemesi, kaçırmaya hazırlanması, kendisinin kaçmaya hazırlanması veya kaçması; yahut bu amaçla alacaklının hakkını ihlal eden hileli işlemler yapması.
Anlattığınız satışların ikinci gruba girip girmediği incelenir. Her araç satışı mal kaçırma değildir. Satışın zamanı, bedeli, kime yapıldığı, işletmenin boşaltılması ve borçlunun diğer davranışları birlikte değerlendirilir. Senedi, satış veya devir kayıtlarını, yazışmaları ve mal çıkarıldığını gösteren hukuka uygun belgeleri başvuruyla birlikte sunun. Mahkemenin hem alacağın varlığı hem de mal kaçırma amacı konusunda kanaat edinmesi gerekir.
Bu konuda doğrudan ilgili bir karar var: Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2015/10073 E., 2015/9499 K.. Vadesi gelmemiş bonolar için yapılan başvuruda taşınmaz ve araç devirleri ileri sürülmüştü. Yargıtay, yalnızca ‘bonoların vadesi gelmedi’ denilerek ret kararı verilemeyeceğini, mal kaçırma koşulunun araştırılması gerektiğini belirtti. Karar, her satışta haciz konulacağını değil, vadenin tek başına ret gerekçesi olamayacağını gösteriyor.
İhtiyati haciz genellikle teminat karşılığında verilir. Karar çıkarsa karar tarihinden itibaren on gün içinde icra dairesinden uygulanmasını istemelisiniz. Dava veya takip öncesinde haciz yapılmışsa, haczin uygulanmasından; yokluğunuzda uygulanmışsa tutanağın size tebliğinden itibaren yedi gün içinde dava açma veya takip başlatma yükümlülüğü de vardır. Kararı almakla iş bitmez; bu süreler geçirilirse koruma kalkar.
İcra, ceza, kira, aile, ticaret ve bilişim hukuku alanlarında soru-cevap içerikleri hazırlayan doğrulanmış hukukçu profilidir.