Hukuki dayanak: Türk Medeni Kanunu'nun 202. maddesine göre eşler arasında kural olarak edinilmiş mallara katılma rejimi uygulanır. 219. maddeye göre evlilik süresince çalışarak elde edilen kazançlar edinilmiş maldır; 236. madde uyarınca da her eş, diğerinin artık değerinin yarısı üzerinde hak sahibidir. Yani bugün hesabınızda biriken maaşınız, boşanmada eşinizin pay isteyebileceği bir varlıktır. 203. madde mal rejimi sözleşmesinin evlenmeden önce veya sonra yapılabileceğini, 205. madde ise noterde düzenleme ya da onaylama şeklinde yapılması ve eşlerce imzalanması gerektiğini düzenler. 242. maddeye göre mal ayrılığında her eş kendi malvarlığı üzerinde yönetim, yararlanma ve tasarruf haklarını korur.
Dikkat edilmesi gerekenler:
- Sözleşmeyi yaptığınız gün mevcut rejim sona erer (TMK 225). Evliliğin ilk üç yılında edinilen mallar üzerindeki karşılıklı haklar, ileride bir uyuşmazlık çıkarsa yine katılma rejimine göre hesaplanır. Sözleşmeye mal ayrılığının evlilik tarihinden itibaren geçerli olacağı yazılsa bile, Yargıtay sözleşmeyi yapıldığı tarihten itibaren uygulamaktadır; bu tür geriye yürütme kayıtlarına güvenmeyin.
- Mal ayrılığında bir mal kimin adına alınırsa onundur. Birlikte ödediğiniz ev veya araç gibi mallarda paylı mülkiyet kurmanız ya da ödemeleri belgelemeniz önemlidir.
- Eşinizden hesabınıza gelen bir havale, mal ayrılığında da bağış mı, borç mu, ortak gider mi olduğu tartışmasına konu olabilir. Açıklama kısmına amacını yazmak ileride işinizi kolaylaştırır.
- Sözleşme, evlilik birliğinin giderlerine katılma yükümlülüğünüzü ve olası nafaka yükümlülüklerini ortadan kaldırmaz.
Emsal: Yargıtay 2. Hukuk Dairesi'nin 03.10.2024 tarihli, 2023/7024 E., 2024/6794 K. sayılı kararında, TMK 203 uyarınca "mal rejimi sözleşmesinin evlenmeden önce veya sonra yapılabileceği" hatırlatılmış ve uzun yıllar evli kalan eşlerin noterde yaptığı mal ayrılığı sözleşmesinin, sözleşmenin yapıldığı tarihten itibaren geçerli olacağı kabul edilmiştir. Yani sizin yapacağınız sözleşme de imza tarihinden sonraki kazançlarınızı korur.
Ne yapmalısınız: Eşinizle birlikte bir notere giderek mal ayrılığı sözleşmesi yaptırın. Metni imzalamadan önce bir aile hukuku avukatına okutmanız, özellikle geçmiş dönemin hukuki durumu konusunda ileride sürprizle karşılaşmamanızı sağlar.