Komplikasyon, tıbbi müdahale tıbbi standartlara ve tekniğine uygun olarak yapılsa bile bilinen bir risk olarak ortaya çıkabilen istenmeyen sonuçtur. Hukuki önemi, kural olarak hekimin kusurundan kaynaklanan tıbbi hatadan (malpraktis) ayrılmasıdır: Tüm özene rağmen önlenemeyen bir komplikasyon tek başına tazminat sorumluluğu doğurmaz.
Dayanak
Komplikasyon kanunda tanımlanmış değildir. Hasta Hakları Yönetmeliği, tıbbi müdahalenin meslekî yükümlülükler ve standartlara uygun olarak yapılmasını esas alır ve hastaya muhtemel komplikasyonlar hakkında önceden bilgi verilmesini zorunlu tutar. Hekimin sorumluluğu, Türk Borçlar Kanunu'nun borca aykırılık ve vekâlet hükümlerine göre değerlendirilir.
Komplikasyon ile tıbbi hata arasındaki fark
- Komplikasyon: Tıbben öngörülebilen, gerekli önlemler alınmasına rağmen ortaya çıkan ve önlenemeyen sonuç.
- Tıbbi hata: Gerekli önlemlerin alınmaması, yanlış teknik uygulanması, hastanın özel risklerinin değerlendirilmemesi gibi özen eksikliğinden doğan zarar.
- Komplikasyonun yönetimi: Komplikasyonun zamanında fark edilmemesi, tedavisinin geciktirilmesi veya gerekli sevkin yapılmaması ayrı bir kusur olarak değerlendirilebilir.
Aydınlatma ile ilişkisi
Bilinen komplikasyonlar hakkında hastanın müdahaleden önce bilgilendirilmesi gerekir. Hasta bu konuda aydınlatılmamışsa geçerli bir rızadan söz edilemeyebilir; bu durumda müdahale tıbben doğru yapılmış olsa bile gerçekleşen komplikasyon nedeniyle sorumluluk gündeme gelebilir. Bu nedenle rıza formlarında müdahaleye özgü riskler açıkça yer almalıdır.
Nasıl tespit edilir?
Bir zararın komplikasyon mu yoksa kusurlu uygulama mı olduğu teknik bir sorudur ve yargılamada bilirkişi ya da Adli Tıp Kurumu raporuyla belirlenir. Adli Tıp Kurumunda ölümle sonuçlanmayan tıbbi uygulama hatalarına ilişkin işler Yedinci, ölümle sonuçlananlar Sekizinci İhtisas Kurulunda incelenir. Taraflar rapora tebliğden itibaren iki hafta içinde itiraz edebilir ve uzmanından bilimsel mütalaa sunabilir; hâkim raporu diğer delillerle birlikte serbestçe değerlendirir.
Uygulamada dikkat edilecekler
Komplikasyon savunmasının değerlendirilmesinde ameliyat notu, anestezi ve gözlem kayıtları, hemşire notları ve epikriz belirleyicidir. Hasta veya yakınlarının tıbbi kayıtların tam ve onaylı örneğini erken aşamada istemesi; bilirkişiye sorulacak soruların komplikasyonun öngörülebilirliği, önlenebilirliği ve zamanında yönetilip yönetilmediği üzerine kurulması yararlıdır.
İlgili kavramlar
- Aydınlatılmış onam
- Tıbbi kötü uygulama (malpraktis)
- Hekimin özen yükümlülüğü
- Adli Tıp Kurumu raporu
- Epikriz
Kaynaklar
- Hasta Hakları Yönetmeliği, m. 4, 15, 26
- 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu, m. 112, 114, 506
- 4 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi, m. 17
- 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu, m. 281, 282, 293
Yorumlar (0)
Bu maddeye henüz yorum yapılmamış.
Sorunuz bu maddeyle ilişkilendirilerek yayımlanır.