Geçici iş göremezlik tazminatı nedir?

Geçici iş göremezlik tazminatı, kaza veya haksız fiil sonucu yaralanan kişinin tedavi ve iyileşme süreci boyunca işini yapamaması nedeniyle uğradığı kazanç kaybının tazminidir. Kalıcı bir sakatlık kalmasa bile, iyileşme süresince geçen çalışamama dönemi ayrı bir zarar kalemi oluşturur.

Dayanak

Türk Borçlar Kanunu, bedensel zarar hâlinde tedavi giderleri ile kazanç kaybının tazmin edileceğini öngörür. Geçici iş göremezlik tazminatı, bu kazanç kaybı kapsamında değerlendirilir.

Sürekli iş göremezlikten farkı

• Geçici iş göremezlik: Olaydan iyileşmeye kadar geçen sınırlı bir süreyi kapsar. Bu dönemde kişi kural olarak tamamen çalışamaz kabul edilir.
• Sürekli iş göremezlik: İyileşmeden sonra da devam eden kalıcı çalışma gücü kaybıdır ve ömür boyu sürebilecek bir zararı karşılar.

Her iki tazminat aynı olayda birlikte istenebilir; ancak aynı dönem için iki kez tazminat ödenmez.

Nasıl hesaplanır?

İyileşme süresi, tedavi belgeleri değerlendirilerek sağlık kurulu veya Adli Tıp Kurumu raporuyla belirlenir. Hesaplamada zarar görenin bu dönemde elde edemediği net gelir esas alınır. Düzenli geliri ispatlanamayan kişiler için uygulamada asgari ücret dikkate alınır. Zarar görenin olaydaki kusuru oranında indirim yapılır.

Sosyal güvenlik ödemeleri

İş kazası veya meslek hastalığı nedeniyle çalışamayan sigortalılara Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından geçici iş göremezlik ödeneği ödenir. Bu ödeneğin tazminat hesabında nasıl dikkate alınacağı somut olaya göre belirlenir; amaç zararın iki kez karşılanmasını önlemektir.

Uygulamada dikkat edilecekler

• Hastane istirahat raporlarını, işyerinden alınan belgeleri ve maaş kesintisini gösteren bordroları saklayın.
• Trafik kazalarında Karayolları Trafik Kanunu, tedavi giderlerini Sosyal Güvenlik Kurumuna yüklemiş; gelir kaybı, kâr kaybı gibi dolaylı zararları da zorunlu trafik sigortası kapsamı dışında saymıştır. Geçici iş göremezlik zararının bu çerçevede sigortadan karşılanıp karşılanmayacağı konusunda farklı yargı kararları bulunduğundan dava açmadan önce güncel uygulamayı kontrol edin.
• Sigorta şirketine karşı dava açmadan önce yazılı başvuru yapılması gerektiğini unutmayın.

İlgili kavramlar

• Sürekli iş göremezlik tazminatı
• Maddi tazminat
• Bakıcı gideri
• Zorunlu trafik sigortası

Kaynaklar

1. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu, m. 54
2. 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu
3. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu, m. 92, 97, 98