TMK m. 698 uyarınca paydaşlardan her biri malın paylaşılmasını talep etme hakkına sahiptir. Taşınmazın paylaşılma biçimini düzenleyen TMK m. 699 gereğince, taşınmazın aynen bölünmesi mümkün değilse açık artırmayla satışına karar verilir. Aynı madde açıkça satışın yalnızca paydaşlar arasında yapılmasının bütün paydaşların rızasına bağlı olduğunu hükme bağlamıştır. Nitekim Yargıtay 7. Hukuk Dairesi, E. 2024/1224, K. 2024/2210, T. 25.04.2024 sayılı kararında da satışın paydaşlar arasında yapılabilmesi için tüm paydaşların rızasının bulunması gerektiğine, tüm paydaşlar talep etmedikçe satışın yalnızca paydaşlar arasında yapılmasına karar verilemeyeceğine hükmetmiştir.
Dava ve satış sürecinin ne kadar süreceği; taraf sayısı, tebligatların tamamlanma hızı, mahkemenin iş yükü ve itirazlara göre farklılık göstermektedir. İlk aşamada mahkeme mirasçıları tespit eder ve taraflara dava dilekçesini tebliğ eder. Ardından taşınmaz başında keşif yapılarak evin güncel piyasa değeri (muhammen bedel) bilirkişi marifetiyle belirlenir. Satış kararı kesinleştikten sonra dosya satış memurluğuna geçer ve İİK m. 114 kapsamında elektronik satış portalı üzerinden açık artırma ilan edilerek teklif süreci başlatılır.
Süreçte hak ve süre kaybı yaşamamak adına şu adımlara dikkat edilmelidir:
- Mirasçılık belgesi ve güncel tapu kaydı temin edilmelidir.
- Keşif sonrası bilirkişi tarafından hazırlanan kıymet takdiri raporu tebliğ edildiğinde, raporda belirlenen değere karşı yasal süresi içinde itiraz hakkının kullanılması gerekir.
- Satış memurluğunca belirlenen artırma tarihleri UYAP Vatandaş Portalı veya ilan portalı üzerinden düzenli takip edilmeli, ihale günü teklif verebilmek için gereken teminat yatırma süreleri kaçırılmamalıdır.
Davanın kesin neticesi ve yargılama süresi, somut olayın belgelerine, tarafların uzlaşma durumuna ve yargı mercilerinin işleyişine göre değişiklik gösterebilir.