HAGB, ‘hükmün açıklanmasının geri bırakılması’ demektir. Mahkeme suçun işlendiği kanaatiyle bir hüküm kurar, fakat bu hükmün açıklanmasını belirli şartlarla geri bırakır. Beraat değildir; hapis cezasının ertelenmesiyle de aynı işlem değildir. Şartlar korunursa açıklanmayan hüküm kaldırılır ve dava düşer.
CMK m.231 uyarınca sonuç ceza iki yıl veya daha az hapis ya da adli para cezası olmalıdır. Ayrıca kişinin daha önce kasıtlı bir suçtan mahkûm olmaması, mahkemenin yeniden suç işlemeyeceğine kanaat getirmesi ve suçtan doğan mağdur veya kamu zararının giderilmesi gerekir. Zararın hemen giderilemediği durumda kanunun öngördüğü taksitli giderim yolu da vardır. Ceza iki yılın altında diye her dosyada HAGB verilmesi zorunlu değildir.
Yetişkinlerde denetim süresi beş yıldır. Bu sürede kasten yeni suç işlenmez ve mahkemenin yüklediği tedbirlere uyulursa, süre sonunda hüküm kaldırılarak davanın düşmesine karar verilir. Bu sonucu dosyadan takip etmek gerekir. Denetim süresinde kasten yeni suç işlenmesi veya yükümlülüklere aykırılık, hükmün açıklanmasına yol açabilir. Çocuklar için denetim süresi farklıdır.
İnternette eski düzenlemeye ilişkin iptal haberlerine rastlayabilirsiniz. HAGB, 2026’da yeniden düzenlenen yürürlükteki madde kapsamında uygulanmaktadır. İşkence, eziyet ve kamu görevlisinin görevi nedeniyle işlediği belirli kötü muamele suçlarında uygulanmaz.
Yakınınızın karardaki denetim başlangıcını ve varsa ödeme, eğitim veya başka yükümlülükleri kontrol etmesi gerekir. Suçu işlemediğini savunuyorsa sırf cezaevine girmeyecek diye kararı incelemeden bırakmamalı: Kanundaki kesinlik istisnaları dışında HAGB kararına karşı istinaf yolu vardır; genel başvuru süresi gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftadır. HAGB kaydı da sıradan bir mahkûmiyet kaydıyla aynı şekilde tutulmaz; buna rağmen her resmî işlemde ‘hiçbir sonucu yok’ denilemez.
İcra, ceza, kira, aile, ticaret ve bilişim hukuku alanlarında soru-cevap içerikleri hazırlayan doğrulanmış hukukçu profilidir.