İş Kanunu m. 24 kapsamında, işverenin işçinin ücretini kanun veya sözleşme şartlarına uygun olarak hesap etmemesi veya ödememesi, işçiye derhal ve haklı fesih imkanı tanır. İş Kanunu m. 41 uyarınca haftalık kırk beş saati aşan çalışmalar fazla çalışma sayılır ve zamlı ücrete tabidir. Fazla mesai ücreti de geniş anlamda ücret kavramına dahil olduğundan, bu alacakların ödenmemesi veya maaşların düzenli yatırılmaması haklı fesih sebebidir. Haklı fesih yapan bir işçi, en az bir yıllık kıdemi varsa kıdem tazminatına hak kazanır.
Konuya ilişkin Yargıtay 9. Hukuk Dairesi, E. 2017/18642, K. 2020/15868, T. 11.11.2020 tarihli kararında, fazla çalışma alacağının ödenmemesi sebebiyle yapılan fesihte kıdem tazminatına hak kazanılabilmesi için bu alacağın gerçekten var olduğunun ve ödenmediğinin somut delillerle ispatlanması gerektiğini, aksi halde feshin haksız sayılarak kıdem tazminatı talebinin reddedileceğini belirtmiştir.
İzlemeniz gereken pratik adımlar ve hazırlıklar şunlardır:
1. İşyerine sadece kendi isteğinizle ayrıldığınızı belirten standart bir istifa dilekçesi vermemelisiniz. Fesih bildiriminizi noter kanalıyla göndereceğiniz bir ihtarname ile yapmanız ve ihtarnamede maaşların geç ödenmesi ile fazla mesai alacaklarınızın ödenmemesi sebeplerine açıkça yer vermeniz gerekir.
2. İhtarnamenin tebliğinden sonra işveren ödeme yapmazsa doğrudan dava açılamaz. İş Mahkemeleri Kanunu m. 3 uyarınca, işçilik alacakları ve tazminat taleplerinde arabuluculuk bürosuna başvurulması dava şartıdır. Arabuluculuk sürecinde anlaşma sağlanamazsa dava yoluna gidilir.
3. Fazla mesai yaptığınızı ve maaşların aksadığını ispatlamak için banka hesap dökümleri, işyeri giriş-çıkış kayıtları, çalışma saatlerini gösteren çizelgeler, e-posta veya mesaj yazışmaları ve çalışma saatlerinizi doğrulayabilecek işyeri tanıklarını hazır bulundurmanız sürecin lehinize sonuçlanması açısından kritik öneme sahiptir.
Arabuluculuk aşaması genellikle birkaç hafta içinde neticelenir; anlaşma sağlanamayıp dava açılması durumunda ise yargılama süresi mahkemelerin iş yoğunluğuna ve delillerin toplanma hızına göre değişiklik gösterebilir. Davanın kesin sonucu, toplanacak delillere ve somut olayın belgelerine göre değişebilir.