Hukuk Muhakemeleri Kanunu kapsamında davacı, HMK m. 110 gereğince aynı davalıya karşı olan bağımsız taleplerini aynı dilekçede ileri sürebilir. Dolayısıyla boşanma talebiniz ile ev ve araca yönelik mal rejiminin tasfiyesi talebinizi aynı dava dilekçesinde belirtmeniz teorik olarak mümkündür. Ancak boşanma davası maktu harca, mal paylaşımı davası ise talep edilen pay oranında nispi harca tabidir ve inceleme usulleri farklıdır. Bu nedenle mahkeme, HMK m. 167 uyarınca yargılamanın usulüne uygun yürütülmesi için mal paylaşımı talebini boşanma davasından ayırarak başka bir dosya numarasına kaydeder.
Bu ayrımın temel sebebi, mal paylaşımının yapılabilmesi için öncelikle boşanmanın gerçekleşmesinin gerekmesidir. TMK m. 225 uyarınca, mahkemece boşanmaya karar verilmesi hâlinde mal rejimi dava tarihinden geçerli olmak üzere sona erer. Mal rejiminin sona ermesi kesinleşmedikçe eşler arasında tasfiye hesabı yapılamaz. Dolayısıyla ayrılan veya ayrı açılan mal paylaşımı davasında mahkeme, HMK m. 165 hükmünü uygulayarak boşanma davasının kesin olarak sonuçlanmasını bekletici mesele yapar.
Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, E. 2023/6050, K. 2024/6103, T. 19.09.2024 sayılı kararında; mal rejiminin sona ermesinin, mal rejiminin tasfiyesi davalarının görülebilirlik ön koşulu olduğunu ve mal rejimini sona erdiren boşanma davasının derdest olması durumunda bu davanın bekletici mesele yapılması gerektiğini ifade etmiştir.
Bu süreçte hak kaybına uğramamak adına izlenebilecek pratik adımlar şunlardır:
- Boşanma davasını açarken ya da boşanma davası devam ederken ayrı bir mal rejiminin tasfiyesi davası açabilirsiniz.
- Dava sürecinde evin veya aracın başkalarına devredilmesini engellemek için dava açılır açılmaz ilgili mahkemeden taşınmazın tapu kaydına ve aracın trafik tescil kaydına ihtiyati tedbir konulmasını istemelisiniz.
- Evlilik birliği içinde alınan evin tapu senedi veya ada/parsel bilgileri, aracın ruhsat kayıtları, bu mallar alınırken çekilen konut veya taşıt kredisi dekontları ile banka hesap hareketleri gibi belgeleri hazır bulundurmanız gerekir.
Mal paylaşımında katkı payı, değer artış payı ve artık değere katılma alacaklarının ne şekilde hesaplanacağı ve davanın sonucu, somut olayın belgelerine ve delil durumuna göre değişiklik gösterebilir.