Davadan feragat nedir?

Davadan feragat, davacının dava dilekçesindeki talep sonucundan kısmen veya tamamen vazgeçmesidir. Bunun karşılığı olan davayı kabul ise davalının, davacının talep sonucunu kısmen veya tamamen kabul etmesidir. Her ikisi de davayı sona erdiren taraf işlemleridir.

Dayanak

Feragat ve kabul Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nda düzenlenmiştir.

Şartları ve şekli

• Feragat veya kabul, dilekçeyle ya da duruşmada sözlü olarak yapılır; karşı tarafın rızası gerekmez.
• Kayıtsız ve şartsız olmalıdır; şarta bağlı feragat veya kabul geçerli değildir.
• Hüküm kesinleşinceye kadar, yani kanun yolu aşamasında da yapılabilir.
• Vekil aracılığıyla feragat veya kabul için vekâletnamede bu konuda açıkça özel yetki bulunmalıdır.
• Uygulamada, tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edemeyeceği konularda (örneğin boşanmada) davayı kabul hâkimi bağlamaz.

Sonuçları

Feragat ve kabul, kesin hüküm gibi hukuki sonuç doğurur. Mahkeme ayrıca esas hakkında inceleme yapmadan davayı feragat veya kabul doğrultusunda sonuçlandırır. Feragat eden davacı, aynı tarafa karşı aynı konu ve sebeple yeniden dava açamaz. Feragat eden veya davayı kabul eden taraf, aleyhine hüküm verilmiş gibi yargılama giderlerinden sorumlu tutulur; ancak işlemin yargılamanın erken aşamasında yapılması hâlinde harç yükü azalabilir. Yanılma, aldatma veya korkutma gibi irade sakatlıkları hâlinde feragat veya kabulün iptali istenebilir.

Davanın geri alınmasından farkı

Davanın geri alınması, davacının hakkından vazgeçmeksizin davayı geri çekmesidir; karşı tarafın açık rızasına bağlıdır ve sonradan aynı dava yeniden açılabilir. Feragat ise talep edilen haktan vazgeçme sonucunu doğurur ve geri dönüşü yoktur.

Uygulamada dikkat edilecekler

• Sulh görüşmeleri sonucunda feragat edecekseniz, karşı tarafın edimini (örneğin ödemeyi) önce almanız veya yazılı bir sulh sözleşmesi yapmanız daha güvenlidir.
• Kısmi feragat mümkündür; hangi kısımdan vazgeçtiğinizi dilekçede açıkça belirtin.

İlgili kavramlar

• Davayı kabul
• Davanın geri alınması
• Sulh
• Kesin hüküm
• Yargılama giderleri

Kaynaklar

1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu, m. 74, 123, 307-312
2. 492 sayılı Harçlar Kanunu